Cześć, nazywam się Kasia Piwosz, pracuję w Morskim Instytucie Rybackim w Gdyni.
Dzisiaj opowiem Wam o zakwitach glonów.
Zakwity glonów kojarzą się niekorzystnie.
Nikt nie lubi jak w ciepły, letni dzień nie może się ochłodzić w wodzie,
ponieważ przypomina ona zupę szczawiową
i jest potencjalnie toksyczna.
Jednak nie każdy zakwit jest negatywny.
Wiosną w Morzu Bałtyckim występują zakwity okrzemek,
które stanowią podstawę piramidy pokarmowej.
Okrzemki zjadane są przez małe skorupiaki żyjące w toni wodnej lub na dnie,
które są pokarmem dla ryb, ulubionego przysmaku naszych kotów.
Bez zakwitów nie byłoby życia, takim jakie je znamy.
Okrzemki i sinice żyjące w toni wodnej nazywamy fitoplanktonem.
Oprócz nich do fitoplanktonu należą też inne glony,
Takie jak bruzdnice, kryptofity, czy zielenice.
Glony, podobnie jak rośliny na lądzie, wiążą dwutlenek węgla w procesie fotosyntezy
i korzystają z energii słonecznej.
W związku z tym, że fitoplankton stanowi podstawę piramidy pokarmowej w morzu,
Jest bardzo ważne, żeby wiedzieć co się z nim dzieje.
Dlatego też naukowcy w naszym Instytucie zajmują się monitoringiem fitoplanktonu.
Jak my to robimy?
Glony jednokomórkowe są oczywiście niewidoczne gołym okiem.
Dlatego naukowcy muszą je najpierw złapać, żeby móc je obejrzeć pod mikroskopem.
Większe glony, powyżej 20 mikrometrów,
czyli 1/4 długości włosa, łapie się w siatki fitoplanktonowe.
Mniejsze glony łapie się do butelek i następnie w specjalnych komorach
podlegają one procesowi sedymentacji, czyli opadają na dno tej komory
i wtedy możemy oglądnąć je pod mikroskopem.
Naukowcy oznaczają i liczą fitoplankton, żeby wiedzieć co się dzieje w morzu.
W morzu, podobnie jak na lądzie, zmieniają się pory roku.
Po zakwicie wiosennym normalnie pojawiały się bruzdnice.
Następnie po nich, w okresie letnim, sinice, a na jesień znowu okrzemki.
Natomiast w wyniku działalności człowieka, układ ten uległ zaburzeniu.
Bruzdnice zaczęły pojawiać się coraz wcześniej.
Niedawno, przy udziale naukowców pracujących w MIRze, opracowany został wskaźnik okrzemkowo-bruzdnicowy,
który mówi nam o stanie morza.
Jeśli okrzemek jest dużo, tak jak to miało miejsce na początku wieku,
wartość tego wskaźnika jest wysoka, co oznacza dobry stan morza.
Jeśli jest dużo bruzdnic, wartość wskaźnika jest niska,
Co oznacza zły stan środowiska.
Bardzo niskie wartości tego wskaźnika obserwowano w latach 90-tych.
Jednak od kilkunastu lat obserwuje się jego wzrost,
co oznacza, że warunki środowiskowe w morzu ulegają poprawie.
Działalność człowieka spowodowała również nasilenie się zakwitów sinic latem
do stanów jakie obserwujemy niestety obecnie.
Jednak jesienny zakwit okrzemek cały czas pojawia się
aczkolwiek są to inne gatunki niż wiosną.
Po tym zakwicie fitoplanktonu jest coraz mniej, a morze szykuje się do zimowego snu.
Mamy nadzieję, że kiedy następnym razem nie będziecie mogli się wykąpać z powodu zakwitu sinic,
przyjmiecie to z uśmiechem.