Odc. 109: Warunki utrzymania zbiorników rafowych a globalne ocieplenie

Kto z Was nie uwielbia zwierząt z raf koralowych? A teraz wyobraźcie sobie, że zbiornik akwarystyczny, w którym znajdują się takie organizmy, to mini ekosystem rafowy. Zachodzą w nim rozmaite procesy fizyczne, biologiczne i chemiczne. Jak na życie w takim zbiorniku wpłynie zmiana któregoś z warunków kontrolowanego przez akwarystę? Jak taki zbiornik ma się do prawdziwych raf koralowych i zagrożeń związanych ze zmieniającymi się warunkami klimatycznymi na Ziemi? Opowiadają Weronika Podlesińska i Wiesław Zabawa z Akwarium Gdyńskiego.
P.S. By lepiej zrozumieć omawiane procesy, obejrzyjcie odcinek Niepodręcznika Oceanicznego nr 105, o zakwaszaniu wody morskiej, przygotowany przez Karola Kulińskiego z IOPAN.

Odc. 107: Zmiany klimatyczne w Polsce

Zmiany klimatyczne to przedmiot gorących dyskusji. Choć energetyka w Polsce jest oparta na paliwach kopalnych, nasz kraj podjął pewne kroki w kierunku ograniczenia emisji dwutlenku węgla. Kogo najbardziej dotkną zmiany klimatu? Jakie skutki globalnego ocieplenia będziemy obserwowali w naszym kraju? Czy faktycznie na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat w naszym kraju możemy obserwować konsekwencje zmian klimatycznych? Jak mamy chronić klimat? W temat wprowadzi nas Paulina Pakszys, a zagadnienia poruszone w tym odcinku powinien znać każdy z nas ;).

Odc. 103: Zachowania seksualne ryb, cz. 1

Model rodziny w przyrodzie może wyglądać bardzo różnie, w zależności od gatunku czy od warunków środowiskowych. Dziś trochę o temacie, który może być dla niektórych tabu… o seksie wśród ryb 😉 Wiele gatunków ryb 'swobodnie' podchodzi do tematyki płci biologicznej. Jak bardzo swobodnie, dowiecie się od Tomka Kijewskiego z Instytutu Oceanologii PAN.

Odc. 99: Trawy morskie

Zapewne przechadzając się plażą nad morzem nie raz widzieliście wyrzucone na brzeg rośliny przypominające trawę. W tym odcinku dowiecie się trochę o tym czym te rośliny są, dlaczego są ważne dla ekosystemu i jak je rozpoznawać. Posłuchajcie Dominiki Wojcieszek z Akwarium Gdyńskiego.

Odc. 92: Życzenia dla Oceanu

Ponieważ nadchodzi Nowy Rok, postanowiliśmy tym razem przygotować dla was specjalne życzenia… życzenia dla Oceanu, na nadchodzący Nowy Rok i nadchodzącą dekadę. A czego Ty byś życzył/a Oceanowi? Wam również życzymy Szczęśliwego Nowego Roku, może bardziej udanego od tego, który właśnie mija…

Odc. 89: Funkcje życiowe ośmiornicy

Ośmiornica to niesamowite zwierzę, budzące fascynację nie tylko wśród naukowców, ale także filmowców. W podwodny świat tego świetnie rozwiniętego, bądź co bądź, mięczaka zabierze nas dzisiaj Gosia Żywicka z Akwarium Gdyńskiego. Wśród licznych ciekawych informacji dotyczących jej biologii, znajdziemy też te o biciu jej serca, a wręcz – serc…

Odc. 81: Pokaż mi swój ząb, a powiem Ci co jesz

Co wiesz o rekinach? To trzeci odcinek z serii o rekinach nagrany przez Monikę Wiśniewską z Akwarium Gdyńskiego, która tym razem opowie o strategiach zdobywania pokarmu i zębach rekinów. Posłuchacie o, m.in., rekinie wielorybim, żarłaczu, czy wobbegongu.

Odc. 77: Rekiny i ich kuzynki – cechy charakterystyczne ryb chrzęstnoszkieletowych

W Akwarium Gdyńskim trwają, jak co roku, przygotowania do Tygodnia Rekina. Z tej okazji Monika Wiśniewska opowie w kilku odcinkach Niepodręcznika Oceanicznego o tych niezwykłych zwierzętach. W tym odcinku – o cechach charakterystycznych ryb chrzęstnoszkieletowych, czyli rekinów i płaszczek.

Odc. 71: Strategie obronne zwierząt – zmiana koloru ciała

W Akwarium Gdyńskim znajduje się jeden szczególny zbiornik. Wiele osób do niego podchodzi nie dostrzegając nic prócz kamieni i piaszczystego dna. To nie znaczy jednak, że jest on pusty. Uważny widz dostrzeże wiele par oczu wystających nieco ponad poziom piasku. Jeszcze uważniejszy dostrzeże kształt płastug przyczajonych na dnie całego zbiornika. Między innymi im, płastugom, dedykowany jest ten odcinek, a dokładniej zwierzętom, których strategia obronna opiera się na kamuflażu. Opowiada Agata Skomar z Akwarium Gdyńskiego.

Odc. 70: Sejsza

Bałtyk jest niewielkim zbiornikiem wodnym, dzięki temu możemy zobaczyć czasem ciekawe zjawiska. Tymon Zieliński opowiada o tzw. fali stojącej, znanej jako sejsza i zdradza jak ją zaobserwować we własnej wannie. Dowiemy się także więcej na temat znaczenia sejszy dla działalności człowieka.

Odc. 66: Pąkle – osiadłe skorupiaki Bałtyku

Czy zastanawialiście się kiedyś, kto zamieszkuje białe struktury, które widzicie na wszelkich przedmiotach (lub organizmach), które dłużej przebywały w wodzie? Są to drobne fascynujące skorupiaki o wielu niezwykle ciekawych cechach! Dowiecie się o nich więcej, dzięki Monice Wiśniewskiej z Akwarium Gdyńskiego!

Odc. 65: Jakie zarazki żyją w morzu?

W tym odcinku macie okazję posłuchać Ewy Kotlarskiej z IOPAN, która przypomni nam, że bakterie żyją nie tylko w glebie, powietrzu, czy naszych ciałach, ale także w morzu. Mogą być to bakterie patogenne, które stanowią zagrożenie dla człowieka. Od czego zależy ich występowanie? Co ma wspólnego z tym faktem globalne ocieplenie? Oglądajcie!

 

Odc. 61: Zupa z płetwy rekina

Czy próbowaliście kiedyś zupy z rekina? Za tym orientalnym przysmakiem czyha niewygodna prawda i cierpienie zwierząt. O ciemnych stronach kulinariów, które w znaczący sposób szkodzą środowisku morskiemu i równowadze w ekosystemach oceanicznych opowie wam Tomek Kijewski z IOPAN. Posłuchajcie! Nawet w Polsce, jako konsumenci, również mamy wpływ na popyt na takie potrawy.

Odc. 60: Koniki morskie w Bałtyku – czy to możliwe?

Kto nie kocha nieporadnych, niewielkich ryb, znanych jako koniki morskie. W  tym odcinku Agata Skomar z Akwarium Gdyńskiego opowie o krewniakach koników morskich, których możemy spotkać… lokalnie – tu, w wodach naszej Zatoki Gdańskiej.

 

Odc. 59: Czy wiesz co jesz?

Tym razem Tomek Kijewski z IOPAN dostarczy nam nieco wiedzy na temat populacji ryb i zagrożeń związanych ze zmniejszaniem się ich populacji, m.in. upodobanego przez konsumentów dorsza. Jak wybierać ryby na obiad podczas zakupów? Czy mogą nam pomóc aplikacje zainstalowane w urządzeniu mobilnym? A może informacje na produkcie? Sprawdźcie w tym odcinku.

Odc. 56: Rekiny: prawda czy mit

Jako zwierzęta niezwykle medialne, rekiny w Akwarium Gdyńskim cieszą się niezwykłym zainteresowaniem. Często jest jednak tak, że nasze rozumienie biologii tych niezwykłych ryb jest błędne. W tym odcinku, Agata Skomar wyjaśnia co jest prawdą a co mitem w najbardziej powszechnej wiedzy o rekinach.

Odc. 45: Wakacje dla oceanu

Ponieważ przed nami czas wakacyjny, warto rozważyć, w jaki sposób spędzić ten czas. Z pewnością będzie bardziej dla nas wartościowy, jeżeli uwzględnimy w nim odpoczynek nie tylko dla siebie, ale także dla środowiska morskiego. Mały poradnik wakacyjny przygotowała dla nas Michalina Pączkowska z Akwarium Gdyńskiego.

Odc. 43: Mikroplastik – makroproblem

Wiemy już dlaczego plastik nie jest fantastic, ale dlaczego mikroplastik stanowi problem dla organizmów morskich i ludzi? I co my wszyscy możemy zrobić by przeciwdziałać problemowi? W tym odcinku, Michalina Pączkowska proponuje kolejne przepisy na polepszenie jakości naszego życia 🙂

Odc. 42: Dlaczego plastik nie jest fantastic

A więc czy każde z nas ma jakiś wpływ na ilość plastiku trafiającego do oceanów? Czy jesteśmy bezsilni? Może jednak są jakieś metody? Opowiada Michalina Pączkowska z Akwarium Gdyńskiego.

Odc. 41: Bałtyckie pranie brudów

Przywitajcie Michalinę Pączkowską z Akwarium Gdyńskiego. To ona będzie nam towarzyszyć w kolejnych 5-ciu odcinkach. Tym razem dowiemy się jaki wpływ mamy my, wszyscy, na ocean, urzędując w domach i ogrodach, a także jak możemy ten wpływ zmienić, przygotowując własne, niedrogie środki czystości.

Odc. 32: Fitobentos

Łąki wodorostowe są źródłem pokarmu, schronienia i podłożem dla innych organizmów. Tworzą też barwny spektakl, który recenzuje dla nas dzisiaj Małgorzata.

W filmie występują: gość specjalny Macrocystis z Pacyfiku wraz ze swymi skalnymi kotwicami i fragmentami muszli, enteromorfa puszysta i odklejona taśma sprowadzone ze stołówki dla łabędzi, morszczyn oraz widlik ściągnięci przez operatora światła z głębszych stref oceanu.

Odc. 14: Inteligencja ryb

W tym odcinku Niepodręcznika, zastanowimy się czy ryby są inteligentne. Dr Tomasz Kijewski opowie nam o różnych ciekawych sztuczkach stosowanych przez ryby i czego potrafią się nauczyć. Dowiemy się również nieco o inteligencji społecznej ryb i o sposobach prowadzenia ich podwodnych biznesów, ale także o tym czy mogą cierpieć i czuć.

Odc. 13: Krótka historia bałtyckiego dorsza

W tym odcinku, dr Tomasz Kijewski z IOPAN opowie nam o dorszu, o tym jakie warunki preferuje, jaka jest jego historia i dlaczego obecnie konieczne jest ograniczenie jego połowów. Przy okazji usłyszymy, skąd się bierze słona woda w Bałtyku i dlaczego warunki funkcjonowania dorsza, a także innych organizmów uległy pogorszeniu. Temat jest bardzo ciekawy. Zapraszamy!

Odc. 12: Jak ocean nas żywi?

Dr Tomasz Kijewski z IOPAN, kontynuje swoją opowieść o rybach. Tym razem trochę o zasobach morza i jego eksploatacji. Dowiemy się nieco o akwakulturach, trochę o intensywności połowów ryb, a także o przyłowach i niebezpieczeństwach związanych z eksploatacją zasobów morskich.

Odc. 6: Bałtyckie muszle

W kolejnych odcinkach serii Niepodręcznika Oceanicznego, towarzyszy nam Dominika Wojcieszek z Akwarium Gdyńskiego. Zapewne nie raz, czy jako dzieci, czy jako dorośli, zbieraliście na plaży muszle małży. Przyjrzymy się jakie muszle możemy tam odnaleźć i dowiemy się do kogo one należą.

Odc. 5: Przewidywalny ocean

W piątym odcinku serii Niepodręcznika Oceanicznego, dr hab. Tymon Zieliński prof. IOPAN kontynuuje swoją opowieść o oceanie, kończąc serię dotyczącą dekady oceanów. Dowiemy się więcej na temat badań środowiskowych dostarczających danych, które pozwalają nam na dogłębną analizę modeli środowiskowych i przewidywanie w jakim kierunku zachodzą zmiany w morzach i oceanach oraz w systemie klimatycznym.

 

 

Odc. 4: Bezpieczny ocean

W czwartym odcinku serii Niepodręcznika Oceanicznego, dr hab. Tymon Zieliński prof. IOPAN kontynuuje swoją opowieść o oceanie i dekadzie oceanów. Dowiemy się więcej o zagrożeniach dla oceanu związanych z działalnością człowieka i o ekstremalnych zjawiskach pogodowych na oceanie, które mogą one zagrażać nam.